Senate Plenary Session July 28, 2026: Mainit na Debate sa Pondo at LEDAC Priority Bills Sumiklab sa Senado

Inititiyatiba sa Senado Pagkatapos ng SONA 2026 Isinulong sa Plenaryo

Pormal na binuksan ng Senado ang opisyal na sesyon nito ngayong araw, Hulyo 28, 2026, kung saan agad na pumasok sa agenda ang paghimay sa mga legislative priorities na binigyang-diin ng Ehekutibo. Sa ilalim ng pamumuno ng Senate Leadership, mabilis na pumasok sa Order of Business ang pagtalakay sa mga kailangang maipasang batas bago ang pagsisimula ng opisyal na deliberasyon para sa National Expenditure Program ng darating na taon.

Sa mismong pambungad na pananalita sa Senate Plenary Session July 28, 2026, iginiit ng pamunuan ng Mataas na Kapulungan na nananatiling nakatuon ang lehislatura sa mabilis subalit maingat na pagsusuri sa bawat panukala. Binigyang-diin ng leadership na ang partisipasyon ng bawat senador, maging mula sa majority o minority bloc, ay mahalaga upang masigurong ang mga ipapasa na batas ay direktang makatutulong sa pang-araw-araw na pamumuhay ng mamamayang Pilipino.

Pangunahing Panukalang Batas para sa Ekonomiya at Trabaho Inihain

Kabilang sa mga unang tinalakay sa plenaryo ay ang mga panukalang batas na naglalayong palakasin ang lokal na industriya, magbukas ng mas maraming fomal jobs, at akitin ang mga dayuhang mamumuhunan. Iniharap sa floor ang mga probisyon para sa pagsasaayos ng fiscal incentives at ang pagpapadali sa proseso ng negosyo sa bansa sa pamamagitan ng digitalization.

Ayon sa tagapangulo ng Committee on Economic Affairs, kinakailangan ang mabilis na aksyon ng Senado upang maitatag ang mga kinakailangang mekanismo laban sa pandaigdigang pagsubok sa ekonomiya. Ipinaliwanag sa deliberasyon na ang paglikha ng pambansang prayoridad sa imprastraktura at teknolohiya ang magiging pundasyon para sa tuluy-tuloy na paglago ng kabuhayan sa susunod na limang taon.

Mainit na Debate sa Flood Control at Infrastructure Budget Pumutok

Nagkaroon ng matinding palitan ng kuru-kuro sa gitna ng sesyon nang buksan ng minority bloc ang usapin hinggil sa pagpapatupad ng mga flood control at drainage system projects sa iba’t ibang rehiyon ng bansa. Humingi ng malinaw na paliwanag ang mga senador kaugnay ng bilyon-bilyong pisong pondong inilaan sa nakalipas na mga taon na tila hindi nararamdaman ang epekto tuwing sumasapit ang panahon ng tag-ulan at bagyo.

Iniharap sa Senate Plenary Session July 28, 2026 ang mga ulat mula sa iba’t ibang lalawigan na patuloy na nakararanas ng matinding pagbaha kabila ng malaking badyet para sa infrastructure development. Nanawagan ang ilang kasapi ng kapulungan para sa isang komprehensibong audit at pormal na imbestigasyon upang matukoy kung mayroong kapabayaan o iregularidad sa paghawak ng mga kontrata.

Pagsusuri sa Alokasyon ng Department of Public Works and Highways

Sa gitna ng interpellation, partikular na binusisi ang mga prayoridad na proyekto ng Department of Public Works and Highways (DPWH). Ipinunto ng kapulungan na kailangang magkaroon ng mas transparent na masterplan na hindi lamang nakatutok sa panandaliang pag-aayos kundi sa long-term engineering solutions na makalulutas sa perwisyo ng pagbaha.

Nagpahayag ng suporta ang karamihan sa mga senador na magsagawa ng hiwalay na committee hearing upang atasan ang mga responsableng ahensya na magsumite ng buong talaan ng mga natapos at nakabinbing proyekto. Idiniin ng kapulungan na hindi papayagan ng Senado na magkaroon ng aksaya sa pondo ng bayan lalo na sa mga proyektong may kinalaman sa kaligtasan ng pampublikong sektor.

Istratehiya sa West Philippine Sea at Pambansang Depensa Tinalakay

Hindi rin pinalampas ng plenaryo ang usapin ng pambansang seguridad at sovereignty sa West Philippine Sea. Sa pamamagitan ng isang privilege speech, inihain ng tagapangulo ng Committee on National Defense ang pangangailangan para sa mas matibay na suporta sa Philippine Coast Guard (PCG) at Armed Forces of the Philippines (AFP).

Tinalakay sa Senate Plenary Session July 28, 2026 ang pagpapatibay ng alokasyon para sa defense modernization at ang pagtataguyod ng mga probisyon na magpoprotekta sa mga mangingisdang Pilipino. Kaisa ang buong kapulungan sa paggigiit na ang bawat hakbang ng pamahalaan ay dapat nakabatay sa international law at sa probisyon ng Unclos.

Sentimiyento ng Senado sa Isyu ng Sovereign Rights at Coast Guard Modernization

Nagkakaisa ang mga senador sa pagpapahayag ng buong suporta sa mga tauhan ng maritime law enforcement na patuloy na nagbabantay sa mga teritoryo ng bansa. Iminungkahi sa floor ang pagpapabilis sa pagpasa ng Maritime Zones Act at Archipelagic Sea Lanes Act upang magkaroon ng mas malinaw na legal framework ang Pilipinas sa pagtatanggol ng sovereign rights nito. Para sa kaugnay na ulat at mga nakaraang balita, basahin din ang aming buong coverage sa DOST Support Young Inventor: Pondo at Mentorship Ipinagkaloob sa Bagong Inobasyon ng Kabataang Pilipino.

Inirekomenda rin ang paglalaan ng karagdagang pondo para sa pagbili ng mga makabagong kagamitan tulad ng mga patrol vessels, radar systems, at aircrafts upang mapalakas ang maritime domain awareness. Binalangkas ng mga senador ang mga estratehiyang magtitiyak na ligtas ang mga mamamayan habang pinapanatili ang kapayapaan at katatagan sa rehiyon.

Kontrobersya sa Sektor ng Agrikultura at Presyo ng Bilihin Binigyang-Diin

Pumasok din sa talakayan ng plenaryo ang estado ng sektor ng agrikultura at ang patuloy na pagtaas ng presyo ng mga pangunahing bilihin sa mga lokal na pamilihan. Binigyang-diin ng mga senador na hindi sapat ang mga panandaliang solusyon tulad ng pag-aangkat at sa halip ay dapat bigyang-prayoridad ang direktang tulong sa mga lokal na magsasaka at mangingisda.

Sa kasagsagan ng pagtalakay sa Senate Plenary Session July 28, 2026, ipinrisinta ang mga datos ukol sa cost of production ng palay, mais, at iba pang produktong agrikultural. Nagkaroon ng mahabang deliberasyon kung paano masusugpo ang hoarding, cartels, at agricultural smuggling na patuloy na pumipinsala sa lokal na merkado.

Mga Privilege Speech ng Senador ukol sa Rasyon ng Palay at Suporta sa Magsasaka

Ilang miyembro ng Senado ang nagtaas ng boses hinggil sa kailangang reporma sa National Food Authority (NFA) at sa pagpapatupad ng Rice Tariffication Law. Hiningi ng mga senador ang muling pagsusuri sa mga probisyon ng batas upang masiguro na ang Rice Competitiveness Enhancement Fund (RCEF) ay direktang nakararating sa mga benepisyaryong magsasaka.

Iminungkahi ng kapulungan ang pagtatag ng mas maraming cold storage facilities, probisyon para sa murang pataba at binhi, at ang pagpapalawak ng kalsada mula bukid patungong palengke. Ang mga hakbang na ito ay itinuturing na krusyal upang mapababa ang presyo ng pagkain para sa mga mamimili habang itinataas ang kita ng mga mamumuhunan sa sakahan.

Aprobasyon ng mga Panukala sa Ikalawa at Ikatlong Pagbasa Isinagawa

Bago nagwakas ang pormal na pagpupulong sa hapon, pumasok ang Senado sa voting period kung saan pormal na pinagtibay ang ilang mahahalagang panukalang batas sa ikalawa at ikatlong pagbasa. Ang mga panukalang ito ay sumailalim sa masusing pagsusuri ng iba’t ibang komite bago iniharap sa buong kapulungan para sa pinal na desisyon.

Kabilang sa mga naipasang panukala ang mga batas para sa institutionalization ng digital governance sa mga ahensya ng gobyerno, pagpapalakas ng mental health programs sa mga paaralan, at ang pagreorganisa sa ilang tanggapan upang mas maging mahusay ang pagbibigay ng serbisyo publiko. Pinuri ng Senate leadership ang kooperasyon ng bawat miyembro sa mabilis na pag-aprubah sa mga kritikal na batas.

Mabilisang Pagpasa sa mga Priority Bills ng LEDAC Organisado

Naging organisado ang pag-apruba sa mga panukalang kabilang sa LEDAC list matapos ang matagumpay na konsolidasyon sa bersyon ng Kamara at Senado. Ipinaliwanag ng Majority Leader na ang bawat probisyon ay dumaan sa sapat na konsultasyon sa mga stakeholder upang matiyak na walang probisyon na makasasama sa pampublikong interes.

Inaasahan na sa mga susunod na araw ay ipapadala na sa Malacañang ang mga naipasang panukala para sa pormal na lagda ng Pangulo upang maging ganap na batas. Samantala, nagkasundo ang kapulungan na ipagpatuloy ang deliberasyon sa iba pang natitirang adyenda sa susunod na nakatakdang sesyon ng plenaryo.